Od Autorów

 

 

W roku 2004 Europejska Organizacja Badań Jądrowych, nazywana ostatnio coraz częściej Europejskim Laboratorium Fizyki Cząstek - CERN w Genewie obchodzi swoje 50-lecie. Instytucja ta została powołana z myślą o stworzeniu w zniszczonej i rozproszonej Europie warunków do pracy badawczej w dziedzinie fizyki jądrowej, która miała swe początki na naszym kontynencie, oraz aby zatrzymać emigrację europejskich fizyków za ocean. Inicjatywa okazała się niesłychanie żywotną, prowadząc do wielu znakomitych odkryć i opracowań, za które przyznawano także nagrody Nobla, stwarzając najlepszy światowy ośrodek w dziedzinie fizyki cząstek elementarnych – do którego ciągną fizycy z całego świata, oraz wskazując drogę do zjednoczonej Europy.

 

 

Polska jest pełnoprawnym członkiem CERN-u od 1991 r. Jednakże już poprzednio miała status obserwatora, a polscy fizycy byli tam obecni od pierwszych lat jego istnienia. Jest więc to i nasz jubileusz. Wydział Matematyczno – Fizyczno – Chemiczny i Komisja Historii Nauki Polskiej Akademii Umiejętności postanowiły uczcić tę okazję specjalną sesją naukowo – historyczną w dniu 23 października 2004, pod hasłem „CERN – mała Europa”.

 

 

Uroczystości jubileuszowe stwarzają okazje do wspomnień, podsumowań i refleksji. Powstał więc pomysł, aby zrealizować część takiego programu w postaci „zapisu” naszej obecności w CERN-ie widzianej oczami osób związanych z tą instytucją, a Komisja Historii Nauki PAU przychyliła się do tej inicjatywy, udostępniając łamy Wydawnictwa Komisji – za co jej serdecznie dziękujemy.

 

 

Współpraca z CERN-em może być widziana pod różnym kątem. Staraliśmy się zebrać materiały dotyczące najważniejszych, naszym zdaniem, wydarzeń naukowych, technicznych, edukacyjnych, towarzyskich, w których uczestniczyli Polacy, związani z polskimi instytucjami naukowymi. W trakcie zbierania informacji, okazało się jak dużo się w minionym czasie działo, jak wiele osób przewinęło się przez CERN, oraz …. jak nasza pamięć jest zawodną…  Materiały prezentowane w tym Zeszycie nie pretendują do kompletności. Niektóre tematy nie zostały uwzględnione ze względu na trudność opracowania w krótkim czasie przed obchodami 50-lecia, a większość zawiera tylko najważniejsze fakty, na co wpłynęły narzucone terminy oraz zalecenia co do objętości tekstów. Możliwe są też błędy i pominięcia, za które wszystkich, których to dotyka, przepraszamy. Naszą intencją było zostawić „ślad” polskiego udziału w tej znakomitej organizacji...